Wie zijn wij?
Wie zijn wij?
Met dit project wil De Mutsaard preventieve, laagdrempelige ondersteuning bieden aan kansarme en sociaal geïsoleerde gezinnen of jongeren.
Door het realiseren en begeleiden van een steunrelatie tussen een steunvragend en een steunbiedend gezin trachten we een vorm van mantelzorg uit te bouwen rond steunvragende gezinnen, waardoor gepaste gezinsondersteuning kan geboden worden om uithuisplaatsing te voorkomen of om, na een periode van uithuisplaatsing een terugkeer van de kinderen naar huis te ondersteunen. De hulp ontneemt het eigen gezin zijn verantworodelijkheid niet, maar stelt het – door het inschakelen van een steungezin – juist in staat de moeilijkheden zelf te overwinnen. Het aanbod van de steungezinnenwerking kan beschouwd worden als de minst ingrijpende vorm van pleegzorg.
De ondersteuning en de begeleiding van kinderen en hun gezin is tijdelijk en wordt afgerond wanneer het gezin weer op eigen kracht verder kan. Hoewel dan de nood aan de steunrelatie met het steungezin niet meer dwingend is, kan deze spontaan verder blijven bestaan. Hierbij gaat het steungezin deel uitmaken van het netwerk van het (steunvragend) gezin.
Doelgroep
De moeilijkheden waarop we ons specifiek richten zijn in eerste instantie deze op het vlak van opvoeding en ontplooiing van de kinderen, moeilijkheden die het pedagogisch functioneren van ouders bedreigen en als dusdanig problematisch zijn voor de kinderen.
Onze aandacht gaat naar maatschappelijk kwetsbare gezinnen die nood hebben aan een steunende omgeving om in een problematische gezinsfase een nieuw evenwicht te vinden tussen draaglast en draagkracht. We gaan daarbij uit van de tijdelijke aard van die probleemsituatie, waarbij de inzet van een steungezin een bijdrage kan leveren om de negatieve spiraal waarin een gezin beweegt te keren in positieve zin. Er moet dus een perspectief zijn op verbetering of stabilisering van de situatie op redelijk korte termijn.
De meeste van onze cliënten scoren hoog op de indicatoren van de kansarmoede. Vaak zijn er ook interpersoonlijke en intropsychische problemen, gedragsproblemen van de kinderen die de pedagogische relatie onder druk zetten.
De steunvragers zitten meestal in een sociaal isolement. Het gaat om gezinnen met verarmd, conflictueus of onbestaand sociaal en familiaal netwerk. In vele gevallen betreft het alleenstaande vrouwen met kinderen.
Vanuit verschillende sectoren krijgen we de vraag voor ondersteuning van alleenstaande geïsoleerde jongeren (ex-psychiatrische patiënten, niet-begeleide minderjarige asielzoekers of uitgeprocedeerden…).Ook voor deze groepen – vaak met weinig of erg conflictgeladen gezinservaringen – willen we de mogelijkheden van steungezinnen onderzoeken in het kader van hun integratie in onze samenleving.
Doelstellingen
De steungezinnenwerking heeft enkele belangrijke doelstellingen. Niet elke doelstelling moet in elke concrete situatie worden ingevuld.
Het sociale netwerk opbouwen en/of herstellen
Door het feit dat de steunvrager gematcht wordt aan een steunbiedend gezin verruimt het netwerk van het gezin dat steun vraagt. Ook al gaat het om gezinnen die op een kunstmatige wijze met elkaar in contact gebracht worden met de bedoeling een wederkerige relatie uit te bouwen, toch krijgt het gezin dat steun vraagt er op korte termijn een netwerk bij.
De verschillende vraag- en steungezinnen ontmoeten elkaar ook op gezamenlijke vormings- en ontmoetingsmomenten. Op die manier leren meerdere gezinnen elkaar kennen en werkt men op een onrechtstreekse manier aan netwerkuitbreiding en sociale cohesie.
Ondersteuning
In een steunrelatie krijgen beide partijen de kans om te spiegelen, hun eigen functioneren te relativeren en ervaringen uit te wisselen. Ze vormen een aanspreekpunt voor elkaar. Inzake opvoeding van kinderen krijgt men de kans meer rolmodellen te observeren om op die manier andere opvoedingskaders te leren kennen dan wat men zelf meekreeg. Zo worden zowel aan kinderen als aan ouders nieuwe groeikansen gebodenDe ondersteuning kan in een aantal gevallen ook een erg praktische vorm aannemen: elkaar uit de nood helpen bij de opvang van de kinderen, vervoer of andere praktische noden of vragen.
Verhoging van het zelfwaardegevoel
Een steunrelatie is een gewoon, niet geproblematiseerd contact buiten de hulpverlening om. Voorwaarde voor een goede en blijvende relatie is immers dat beide betrokkenen een evenwicht ervaren in geven en ontvangen. Vandaar het belang van het nastreven van wederkerigheid.
Werken op factoren van kansarmoede
Maatschappelijke hulpbronnen, diensten, voorzieningen worden ingeschakeld en men organiseert samenwerking rond gezinsinkomen en bestedingspatroon, arbeidssituatie van de ouders, opleiding of scholing van ouders en kinderen, huisvesting, gezondheidstoestand van het gezin
Bevorderen van integratie
Het steungezin staat in functie van de integratie van de minderjarige en de gezinnen in de maatschappij en het opbouwen van positieve gezinservaringen.
Rol van de steungezinnen
Kandidaat-steungezinnen kunnen zich engageren voor het vervullen van diverse ‘steunfuncties’.
- De ouders ontlasten door de kinderen mee op uitstap te nemen, hen te helpen of te stimuleren bij hun schoolwerk, hen een dag op te vangen of eens een weekend laten logeren. Op die manier komen ook de kinderen in contact met een andere familie, waar andere regels gelden, waar ze tijdelijk vrij zijn van de spanningen thuis, waar ze volwassenen kunnen leren kennen die zich eens extra met hen bezig houden.
- De ouders morele en emotionele steun bieden door hen gelegenheid bieden de aanpak van de kinderen te bespreken, te luisteren naar hun moeilijkheden, hen te helpen of te stimuleren bij het organiseren van hun huishouden.
- samen met gezin deelnemen aan sociale en culturele activiteiten die maatschappelijke integratie kunnen bevorderen en ontmoetingskansen creëren.
- Steun bieden bij formele contacten tussen gezin en buitenwereld m.b.t.de school, tewerkstelling, sociale zekerheid, administratieve verplichtingen allerhande,…
- Concrete en praktische hulp bieden op verschillende vlakken.
Let wel! Steungezinnen zijn geen bemoeials, ze nemen de verantwoordelijkheid van de ouders niet over.